Değerli okuyucularımız, yeni seçilen TFF yönetimi Hakemlerle ilgili aldıkları kararları başkan Mehmet Büyükekşi açıkladı.
Gelin açıklanan kararlara bir göz atalım vede yorumlayalım..
Türkiye Futbol Federasyonu'nun aldığı kararlar şöyle:
"1. Kamuoyunda sıklıkla bahsedilen ve İspanya ile Belçika'da kullanılan son teknolojiler de incelendikten sonra, TFF'ye ait mevcut Futbol Yönetim Sistemi (FYS) yazılımı geliştirilerek bu sezonda ilk defa yeni nesil teknolojinin kullanılacağı Hakem Atama Sistemi'ne geçilecektir.
Hakemin Sesi Yorum: Hasan Doğan döneminden bu yana uygulanan bir sistem. Bunu sadece Zekeriya Alp uyguladı. Diğer kurullar ise uygulamadı.
Şimdi se Amerika yeniden keşfediliyor.
Futbol Yönetim Sistemi (FYS)’nin faydası nedir? ADALETLİ MAÇ DAĞILIMI.
Bu sistemde hakemler, 2 ve 3. Liglerde bir takımın maçına senede en fazla 2 defa çıkacak. Süper Ligde hakem sayısı az olduğu için daha sık çıkma durumu sözkonusu.
Kimse derbi maçında FYS’nin tam uygulanacağını aklının ucundan geçirmesin..!
Derbilerde komple havuz olmayacak. O maçlara FİFA hakemleri yada deneyimli hakemler verilecek.
O maçları yönetecek hakem sayısı altıyı geçeceğini zannetmiyoruz..!
2. 2022-2023 sezonu ile birlikte, saha ve Video Yardımcı Hakem (VAR) kadroları ayrılacaktır. Bu kapsamda VAR kadroları, geçtiğimiz yıllardan bu yana devam eden VAR eğitimleriyle kazanılan IFAB sertifikasına sahip hakemlerden oluşturulacaktır.
Süregelen VAR sertifikası programları tamamlanıp, hakemler yeterli tecrübeyi kazanıncaya kadar ve gerek görülmesi halinde, UEFA'ya bağlı ülkelerdeki VAR sertifikasına sahip hakemlerden faydalanılacaktır.
Hakemin Sesi Yorum: Bizce de doğru bir karar. Bu senede uygulamaya hemen geçilmesi sıkıntılar yaratacak. Kasımda klasmanlar yapılacağı söyleniyor. Şimdi açıklanırsa bu klasman yapma değil mi?
Bu bir senede yapılacak bir şey değil. Kadroların yeterli olmadığını düşünüyoruz. VAR Kadrosu hakem sayısı kadar olmalı. Kadrolar uygun değil. Hakem sayısı yetmeyecek.
Zamana yayılması lazım..
3. Gözlemci atamalarında da, Hakemlik ve Gözlemcilik yapısına ilişkin çalışmalar kapsamında yararlanılacak olan yeni nesil teknoloji temeli ile desteklenmiş atama sistemi uygulanacak ve yeniden düzenlenen kriterlerle oluşturulan sayısal gözlemci raporu kullanılacaktır.
Spor Toto Süper Lig'de, stadyumda görevli gözlemci dışında, ikinci bir gözlemci ilk defa oluşturulacak Özel Gözlemci Odası'nda tek başına görev yapacak ve böylece müsabakalarda ikinci gözlemci raporu düzenlenecektir.
Gözlemci raporları, UEFA Hakem Konvansiyonu gereği olarak kaydedilecek, saklanacak ve herhangi bir şekilde paylaşılmayacaktır.
Hakemin Sesi Yorum: Bu karar gözlemcilere güvenilmediğini gösteriyor. Gözlemci raporları şimdiye kadar hakem atamalarında etkili olmadı..! Hakem yüksek not alıyor maç verilmiyor düşük not alıyor hemen maç veriliyor gibi uygulamaları hep gördük.
Klasmanlardaki kriterlerde gözlemcilerin fonksiyonu yok. Bir hakem diğerlerinden 1 maç fazla alsın yukarılarda kalıyor ve diğerlerinin üstüne çıkıyor. Bu da tamamen MHK inisiyatifi ile oluşuyor.
Bu kadar abartılmasının gereği yok. 2. ve 3. Ligde nasıl uygulayacaksın. Süper Lig ve PTT 1. Lig maçları zaten TV’lerde yayınlanıyor herkes görüyor vede MHK Seyrediyor.
Gözlemciye raporu değiştir diye telkinde bulunulduğunu ve geri gönderildiğini çok duyduk..!
Bunu gözlemcilere bir algı mesajı olarak da vermiş olabilirler. Puanlama yapılırken “aman bu bizim çocuk” seçimlerde bizim yanımızdaydı” Canımız ciğerimiz ”gibi düşünen ve ona göre puanlama yapanlara aklınızı başınıza alın mesajı mı acaba?
4. Çalışmaları süren yeni hakem ve gözlemci klasman kadrolarının, Dünya Kupası finalleri döneminde verilecek olan Süper Lig'in devre arasında oluşturulması hedeflenmektedir. Bu süreye kadar, klasman değişimleri yapılmadan mevcut hakem ve gözlemci kadroları ile devam edilmesine karar verilmiştir.
Hakemin Sesi Yorum: Burada yeni MHK’ya zaman tanıyor. Klasman yapmak 2 günlük iş.
MHK kadroları adamları tanımıyor deniyor ama Başkan Sabri Çelik ve Murat Ilgaz daha önceki kuruldaydılar. MHK kasım ayını işaret etti.
Dünya Kupası sırasında 2.ve 3 lig devam edeceğini varsayarsak şimdi yapılmasında fayda olduğunu düşünüyoruz.
Zaten, Klasmanlar en üstten aşağıya doğru kayarak yapılıyor.
5. 2022-2023 Sezonu için uluslararası deneyimi olan yabancı bir hakem eğitmeni ile anlaşma kararı alınmıştır.
Hakemin Sesi Yorum: Yabancı eğitimcilerin faydaları da var zararları da.
Neden Faydalı? UEFA’daki gelişmeleri yakından bilen ve hakemlerimize katkı sağlayacak (Maç almalarında etkili olacak) birisinin olması faydalı.
Eğitimlerin yapısının ezberciliğe vede görsellere dayalı kolay sisteme de kaçmalarının hakemlere birşeyler vermediğinin de faydalı olmadığı düşüncesindeyiz.
Ülkemizde ki bazı eğitimcilerinde onlardan aşağıda olmadığı bir gerçek.
Tatbikî kural hatası yapmış birinin de eğitimden sorumlu olduğu zamanları da gören ülkeyiz..
6. UEFA ile koordine olarak, Avrupa'nın önemli ligleriyle hakem değişim programı çalışmaları başlatılmasına karar verilmiştir. Bu kapsamda Spor Toto Süper Lig'de görev alan UEFA Elit ve 1. Kategori hakemlerimizin çalışma yapılacak Avrupa'nın önemli liglerinde görev alması, bununla birlikte yine çalışma yapılacak Avrupa liglerinde görev alan UEFA Elit ve 1. Kategori hakemlerin de aynı şekilde karşılıklılık esasıyla görev alması kararlaştırılmıştır.
Hakemin Sesi Yorum: En önemli konu bu.” to be or not to be” olmak yada olmamak.
Türkiye’deki hakem gelişmelerini en yakından takip eden biri olarak bu karara takıldım.
Türkiye’de futbol ve Hakem adlı kitabımda da 1995 yılında yazdım yabancı hakem konusunu.
1959 yılında Süper lig kuruluyor 1966-1970 yılına kadar yabancı hakem geliyor.
1970 yılının mayıs ayında zamanın federasyon başkanı Hasan Polat yabancı hakem olayına son veriyor ve o günden beri hiç yabancı hakem gelmedi.
Türkiye’de Hakem hataları olduğunda kulüplerden, yabancı hakem gelsin diye konuşmalar başlandı.
Dünyanın hiçbir ülkesinde bir sene de 3 MHK değişikliği olmamış.
İstikrar yok. Hem yöneticilerin hem de hakemlerin kafası karışmış. Kulüpler Birliği TFF’nin üzerinde etkili olduğu zamanlar oldu.
Bir değişim bir yenilik isteniyor. Bunu en çok da kulüpler istiyor. Üstelikte hakemlerin ücretlerini ev sahibi takımlar ödüyor.
Hakem değişim programını 10 ülke kabul etmiş.
İsterseniz geçen sezon Avrupa’da hangi ülkelere yabancı hakem gelmiş bir bakalım..
Portekiz ile Fransa arasında bir anlaşma olmuş 4 Fransız hakem Portekiz’e gitmiş 3 Portekizli hakem ise Fransa’ya. Bu maçlar ise büyük takımların maçları olmamış.
Bunların ki kültürel bir anlaşma şeklinde sembolik olmuş.
Avrupa’da Hakem yetersizliği vede olan hakemlere güven duymayan ülkeler;
San Marino, Faroe Adaları Çekya, ve Yunanistan.
Yunanistan’da 19 hakem 42 maç yönetmiş. 18 ayrı ülkeden gelmiş.
Yunanlı hiçbir hakem dışarıya gitmemiş.
10 ülke ile yapılan hakem değişim programına bakacağız. Kaç hakemimiz bu ülkelere gidecek?
Kaç hakem gelip ülkemizde maç yönetecek?
Ülkemizde hakemlere güven olmadığı aşikar. Bırakalım adamlar gelsin ve maç yönetsin. Hata da yapacakları kesin. İşte o zaman kulüplerin viyaklamalarını göreceğiz. Acaba biz Türk hakemlere yanlış mı yaptık diyecekler mi?
Türk hakemler de Avrupa’ya gidip daha fazla maç yöneterek tecrübelerini arttıracaklar ve kendilerine güven gelecek.
Cüneyt Çakır, Avrupa’da başarılı oluyordu ama Türkiye’de aynı randımanı veremiyordu. Diğer hakemlerin de aynı duruma düşeceklerini görür gibi oluyoruz. Neden? Hakemlerin sahibi ve koruyanı yokta ondan..
Bu kararda tarihteki yerini alacaktır. Hasan Polat 1970 yılında yabancı hakeme dur demiş ve tarihe geçmişti. Şimdi ki TFF ‘de yabancı hakeme evet demesiyle tarihteki yerini alacaktır. İnşallah bu karar hakemlerin ve Türk hakemliğinin yararına olur..
7. Mevcut hakem ve gözlemcilere uygulanan testler gözden geçirilmiş olup; gelişim ve seçici dikkat düzeyi, anlama ve değerlendirme, hız ve mesafe algılama, görüş açısı ve koordinasyon, determinasyon, görsel seçicilik gibi testler içeren ilave psikoteknik testlerin uygulanması için karar verilmiştir. Bu testler İstanbul Üniversitesi iş birliğinde gerçekleştirilecektir.
Hakemin Sesi Yorum: Bunların hepsini Ahmet Güvener Bülent Bayraktar’a yaptırmıştı. Yine bir kaynak aktarma olayı olmasın?
Testlerde başarısız olanlar ne olacak? Nasıl bir yaptırım uygulanacak?
Alt seviyedeki hakemlere uygulanabilir ama üst liglerde zor gibi..
Gözlemcilere yapılacak yegâne uygulama onları bir göz doktora götürmek.O testi geçsinler yeter..
Hagesis ne durumda Hagesis? Hani bu proje hakemleri uçuracaktı?
Hakemlerin aşırı kilolu olmalarının gerçeği nedir? Koşu ekibi yeniden gözden geçirilmeli. Başarısız olduklarını fotoğraflara bakarak anlıyoruz. Aksini söyleyen sakın pandemiye sarılmasın..
8. Hakem ve gözlemcilerin, bilimsel veri ve kurallara göre belirlenmiş metotlarla performanslarını geliştirmek ve gelişimlerini ölçmek için bir üniversite ile iş birliği yapılması kararı alınmıştır.
9. Yine Temsilcilik sistemiyle ilgili değerlendirmelerde bulunan TFF Yönetim Kurulu, Hakemlik ve Gözlemcilik sisteminde kullanılacak yeni nesil teknolojiyle birlikte, mevcut testlere ilaveten gelişim ve psikoteknik testler içeren testler kullanılarak, Temsilcilik yapısıyla ilgili eğitim çalışmalarına başlama kararı almıştır."
Bunların içinde güzel şeyler var. Bakacağız ne kadar başarılı olacaklar..
Başarırlarsa hepsini alınlarından öpeceğiz yok başarısız olurlar ise vay be yine mi hüsran diyeceğiz..
Bir sonraki yazımız ise yeni “MHK tanıtımı” olacak..
